Tellerfraude Strafbaar

Second slide

Doe de kentekencheck!

✓ Schadeverleden opvragen
✓ Aantal eigenaren natrekken
✓ Tellerstanden controleren
✓ APK vervaldatum opzoeken
✓ Gedetailleerde waarde opvragen

Fraude met tellerstanden van voertuigen komt helaas steeds vaker voor in Nederland. Uit een recent onderzoek van de Stichting Nationale Autopas (NAP) blijkt dat maar liefst 5,5% van het Nederlandse wagenpark een onjuiste kilometerstand toont. Naast dat het voor veel onzekerheid zorgt, kost het de consument jaarlijks ook heel veel geld. De laatste schattingen geven aan dat het om een bedrag gaat van 150 miljoen euro. Ook andere partijen, zoals verzekeringsmaatschappijen zijn hier de dupe van en hebben hierdoor jaarlijks een flinke financiële schadepost. Vanwege deze ontwikkelingen heeft er daarom een wetswijziging plaatsgevonden om de fraude met tellerstanden in te perken. Maar voordat er inhoudelijk wordt ingegaan op wat de wetswijziging inhoudt en wat dit voor de consument betekent, kijken we eerst naar de achtergrond van het voorstel.

Wat ging er aan het wetsvoorstel vooraf?

Niet alleen Nederland heeft te maken met fraude met kilometerstanden van voertuigen; ook andere landen in de EU hebben veelvuldig te maken met gesjoemel met de kilometerteller. Verschillende brancheverenigingen zijn tot de conclusie gekomen dat men de kilometerteller onjuist weergeeft, puur uit financieel gewin. Vaak voelt men zich gerechtvaardigd om bij het terugdraaien van de kilometerstand een hogere prijs te vragen. Daarnaast wordt dit gedaan om een lager bedrag aan bijtelling voor de auto van de zaak te verkrijgen en om in aanmerking te komen voor een lagere verzekeringspremie. Natuurlijk gaat het hier om misleiding, aangezien de kilometerstand van een voertuig vaak als belangrijke indicator van de algehele staat ervan wordt gezien. Geeft deze een verkeerde waarde aan, dan is het moeilijk te bepalen of auto’s die worden verkocht in goede staat zijn. Als gevolg van deze trend heeft de stichting Nationale Autopas zich hard gemaakt om de tellerstanden van auto’s vast te leggen door middel van een zogenoemde NAP-registratie. Alle kentekens waarvan de km stand in het register staat kunnen worden gecontroleerd middels de NAP check.

Echter, de registratie van kilometerstanden is niet verplicht, waardoor er toch nog mee gefraudeerd kan worden. In 2006 hebben verschillende fracties uit de Tweede Kamer gepleit om de fraude omtrent tellerstanden verboden te stellen. Hierbij werd voornamelijk gehamerd op het feit dat er een systeem dient te komen dat kilometerstanden van voertuigen vaker vastlegt. In samenwerking met de RDW kwam de stichting NAP met een voorstel om de tellerstandenregistratie van auto’s niet alleen bij de apk te doen, maar frequenter te laten plaatsvinden. Ook zou de registratie van de kilometerstand verplicht moeten worden doorgegeven aan de RDW en dient fraude met de kilometerteller wettelijk verboden te worden. Tevens zou, indien er sprake is van een onjuiste tellerstand, dit voortaan gesignaleerd moeten worden.

Na verschillende zaken te hebben overwogen, is de wet- en regelgeving omtrent het registreren van kilometerstanden door de Tweede Kamer doorgevoerd. Niet alleen de betrouwbaarheid van ‘oude’ voertuigen zal hierbij ten goede komen, ook afwijkende gegevens van jongere auto’s worden op deze manier sneller gesignaleerd. Aangezien tellerstanden nu bij de RDW dienen te worden geregistreerd en dus als authentieke gegevens kunnen worden gezien, is het strafrechtelijk vervolgen van personen die fraude hebben gepleegd met de kilometerstand gemakkelijker te doen.

 

Wetgeving tellerstand terugdraaien strafbaar

Wat houdt de wetswijziging met betrekking tot tellerfraude in?

Nu de wetswijziging heeft plaatsgevonden, zijn er een aantal zaken die verandert zijn omtrent het registreren van tellerstanden en tellerfraude. Wat deze wijzigingen inhouden wordt hieronder vertelt.

Wetswijziging 1: het wijzigen of de werking van de tellerstand beïnvloeden is verboden

Om de fraude met tellerstanden in te perken, heeft er een wijziging in de wegenverkeerswet plaatsgevonden. Vanaf nu is het verboden en dus strafbaar wanneer je de tellerstand van een voertuig op een of andere wijze manipuleert. Hierbij gaat het erom dat de consument niet wordt misleidt: hij of zij moet ervan uit kunnen gaan dat de kilometerstand behorende bij het voertuig juist is. Is dat niet het geval, dan is er sprake van valsheid in geschrifte of oplichting bij verkoop. Naast verkopers kunnen ook personen die adverteren met het terugdraaien van de kilometerteller makkelijker strafrechtelijk vervolgd worden.

Tevens kunnen gedupeerden een zaak aanspannen tegen personen of bedrijven die een voertuig met een onjuiste kilometerstand hebben verkocht. Echter kost dit vaak veel geld en is de procedure in sommige gevallen erg ingewikkeld, waardoor mensen geneigd zijn de rechtszaak niet door te zetten. Met deze wetswijziging heeft de consument daarentegen een veel beter inzicht gekregen of de kilometerstand klopt. Men kan bij de Rijksdienst voor het wegverkeer (RDW) een aanvraag doen of de kilometerstand logisch of onlogisch is verklaard. Verwacht wordt dat hierdoor minder consumenten worden opgelicht. Het verbod op het manipuleren van de kilometerstand is er in principe voor alle voertuigen waarvoor een kentekenbewijs is afgegeven. Echter komt tellerfraude het meest voor bij personenauto’s en bestelwagens.

 

Manipuleren tellerstand

Wetswijziging 2: tellerstanden moeten verplicht worden geregistreerd door de RDW

De andere wijziging die is opgenomen in de wegenverkeerswet is dat kilometerstanden van voertuigen tegenwoordig verplicht dienen te worden geregistreerd bij de RDW. Deze aanpassing is het belangrijkst in de strijd tegen de tellerfraude. Erkende autobedrijven zijn verplicht om op bepaalde momenten de tellerstand te laten registreren. Dit heeft ten opzichte van vrijwillige registratie een aantal voordelen. Zo zal het aantal bedrijven die de stand van de kilometerteller moeten doorgeven aanzienlijk vergroot worden, namelijk van 6.500 naar 20.000.

Daarnaast kan op deze manier opgelegd worden dat bedrijven op meerdere momenten de kilometerstand moeten laten registreren bij de RDW. Hiermee wordt de kans en verleiding om de tellerstand van voertuigen te wijzigen vermindert. Gezien het feit dat de registratie van de kilometerteller op vrijwillige basis een gunstig effect had op het terugdringen van het aantal voertuigen met een gemanipuleerde tellerstand, zal deze wijziging een nog groter positief effect hebben.

Desalniettemin zijn er naar schatting nog steeds een half miljoen auto’s in Nederland waarbij de kilometerstand onjuist is. Dat maakt deze zaak zo belangrijk, want niet alleen de consument is hier de dupe van, ook de overheid heeft hier onder te lijden. Daarom is het doel om steeds meer tellerstanden van zowel jonge als gebruikte auto’s verplicht in het register van de RDW op te nemen. Om dit te bereiken dienen er op meerdere momenten tellerstand gegevens verplicht geregistreerd te worden: bij de opname van een voertuig in de bedrijfsvoorraad, wanneer voertuigen op een nader te bepalen moment worden tenaamgesteld, bij reparatie en onderhoud boven een bepaalde financiële grens en wanneer grote wijzigingen of aanpassingen aan een voertuig worden verricht (LPG installatie, alcoholslot, snelheidsbegrenzer etc.). Zoals gezegd worden deze gegevens opgenomen in het kentekenregister, waardoor de consument een grotere betrouwbaarheid heeft als het gaat om de aanschaf van een (jong) gebruikt voertuig gaat.

Er wordt door de RDW steekproefsgewijs gecontroleerd op de authenticiteit van tellerstanden. Wanneer er sprake is van een onjuiste doorgifte van de kilometerstand zal de RDW eventueel correcties doorvoeren en de beheerder of eigenaar van het voertuig hier op attenderen. Ook kan er onderzocht worden of er sprake is van meerdere voertuigen met een onjuiste tellerstand. Belangrijk is dat dit nauwkeurig gebeurd, aangezien dit erg fraudegevoelige gegevens zijn.

 

Tellerstand registreren RDW database

Hoe wordt deze wijziging gehandhaafd?

Deze wijziging wordt gehandhaafd door de RDW en de branche. Gezien het feit dat steeds meer standen van voertuigen worden opgenomen in het kentekenregister, wordt de mogelijkheid om dit terug te draaien steeds moeilijker. De verplichting en frequentere registratie zijn hier mede verantwoordelijk voor. Om te zorgen dat tellerstanden worden geregistreerd, voert de RDW steekproefsgewijs onderzoeken uit voor de naleving ervan. Blijkt dat de houder of eigenaar niet of onjuiste gegevens registreert, dan kan men overgaan tot bijvoorbeeld schorsing. Wanneer blijkt dat RDW erkende bedrijven tellerstanden manipuleren kan men overgaan tot het opleggen van sancties, zoals het opheffen van de bevoegdheid om APK-keuringen uit te voeren.

Het kan voorkomen dat een koper achteraf tot ontdekking komt dat er fraude is gepleegd met de kilometerstand. Wat hij of zij dan kan doen is via de geschillencommissie of via een civielrechtelijke procedure de aankoop van het voertuig te laten ontbinden. Toch is het voor de consument veel makkelijker geworden op vooraf via het kentekenregister op te vragen of de stand logisch of onlogisch is. Hierbij voorkom je geld –en tijdrovende procedures achteraf. De strafrechtelijke vervolging van fraude plegende personen geschiedt, wanneer er aangifte is gedaan, via het Openbaar Ministerie. Zij kunnen eventueel verder onderzoek verrichten en bepalen of diegene de wet heeft overtreden.

 

Tellerfraude aanpakken

Wat zijn de gevolgen van de wetswijziging voor bedrijven en de consument?

De wegenverkeerswet wijziging heeft enkele gevolgen voor bedrijven en consumenten. Bedrijven dienen tellerstanden te verzamelen en te registreren volgens verplichte Europese regelgeving, wat administratieve lasten met zich mee brengt. Deze lasten zijn niet van toepassing op de consument. De administratieve lasten voor het bedrijfsleven betreft vooral uit het registreren van kilometerstanden en het meedoen aan controles uitgevoerd door de RDW. Aangezien het doorgeven van standen voor een groot deel automatisch verloopt, vallen de financiële gevolgen mee. Totaal zullen de administratieve lasten toenemen met ongeveer eenmalig € 24.000. Kijkend naar het jaarlijkse bedrag zal dit uitkomen op € 303.300 per jaar. Hiermee worden 6,8 miljoen tellerstanden verplicht opgenomen in het kentekenregister. Het aantal vrijwillig geregistreerde standen zal uitkomen op enkele miljoenen.

Getracht wordt om ook bij tenaamstelling van voertuigen de stand door bedrijven te laten registreren. Jaarlijks worden er in totaal 5 miljoen overschrijvingen gedaan. Geschat wordt dat 1 miljoen hiervan wordt gedaan tussen burgers. Zij zijn niet verplicht de kilometerstand te laten registreren, aangezien hierbij handhaving bijna onmogelijk is. Daarentegen wordt er wel gekeken naar manieren om het voor de consument zo aantrekkelijk mogelijk te maken om tellerstanden op vrijwillige basis door te geven. Voor burgers is er in ieder geval geen sprake van administratieve lasten. De administratieve lasten met betrekking tot de overige 4 miljoen automatisch geregistreerde tellerstanden worden geschat op € 179.000. In totaal kan er dus geconcludeerd worden dat de financiële lasten voor het bedrijfsleven uitkomen op € 482.300 en eenmalig € 24.000. De consument kent geen financiële lasten.

Verder zal er een jaarlijkse besparing optreden van € 1,77 miljoen vanwege aanpassingen van het APK-formulier. Ook kilometerstanden die voorkomen uit de stichting ANP en die ook nu al worden doorgegeven leveren een besparing op, aangezien deze stichting komt te vervallen. De totale besparing die hiermee gemoeid is zal naar verwachting uitkomen op € 2,1 miljoen per jaar.

De wijziging in de wegenverkeerswet heeft natuurlijk ook gevolgen voor de consument. Burgers krijgen niet alleen een beter inzicht in de juistheid van kilometerstanden, ook fraude kan beter worden opgespoord. De openheid van zaken wat betreft standen van voertuigen zorgt ervoor dat consumenten deze gegevens kunnen raadplegen in het kentekenregister alvorens een voertuig aan te schaffen. Wat betreft persoonsgegevens wordt er op een discrete manier hiermee omgegaan. Men kan het aantal gereden kilometers natrekken en in sommige gevallen kunnen dit persoonsgegevens. Echter deze tellerstanden zijn enkel gekoppeld aan een kenteken, waardoor zij niet meteen te herleiden zijn tot natuurlijke personen. Alleen het kentekenregister maakt gebruik van NAW-gegevens, echter worden deze persoonlijke gegevens niet verder verspreidt of gebruikt. Enkel instanties die de bevoegdheid hebben om over persoonsgegevens te beschikken, zoals de overheid, hebben hierin inzage. De gegevens zijn niet inzichtelijk voor derde partijen, maar zijn er alleen om te checken of de tellerstand van een voertuig logisch of onlogisch wordt verklaard.